Kringloopwinkels zijn allang niet meer stoffige schatkamers vol afdankertjes. Ze zijn sterk in klantbeleving, duurzaamheid en samenwerking. Dit biedt lessen voor andere retailers die stappen willen zetten met vernieuwing, klantentrouw en hun maatschappelijke rol. Retailspecialist Jos Voss zet samen met insiders enkele lessen op een rijtje.
Volgens de Kamer van Koophandel zijn er ruim 1.800 kringloopwinkels in Nederland. Die hebben naast een winkelfunctie ook belangrijke maatschappelijke functies rond circulariteit en een inclusieve arbeidsmarkt.
Die maatschappelijke relevantie wordt geïllustreerd in een rapport van de Branchevereniging Kringloop Nederland waarbij circa 240 winkels zijn aangesloten. Zo wordt 63 procent van de 154 miljoen kilo ingezamelde spullen hergebruikt en behoort 46 procent van de medewerkers tot de kwetsbare groepen op de arbeidsmarkt (onder wie mensen zonder werk en mensen die op zoek zijn naar veiligheid).
Kringloopwinkels hebben hiermee een stevige positie in het retaillandschap. Andere retailers kunnen hier lessen uit trekken.
Maak winkelen weer leuk
Voor het kopen van...
Kringloopwinkels zijn allang niet meer stoffige schatkamers vol afdankertjes. Ze zijn sterk in klantbeleving, duurzaamheid en samenwerking. Dit biedt lessen voor andere retailers die stappen willen zetten met vernieuwing, klantentrouw en hun maatschappelijke rol. Retailspecialist Jos Voss zet samen met insiders enkele lessen op een rijtje.
Volgens de Kamer van Koophandel zijn er ruim 1.800 kringloopwinkels in Nederland. Die hebben naast een winkelfunctie ook belangrijke maatschappelijke functies rond circulariteit en een inclusieve arbeidsmarkt.
Die maatschappelijke relevantie wordt geïllustreerd in een rapport van de Branchevereniging Kringloop Nederland waarbij circa 240 winkels zijn aangesloten. Zo wordt 63 procent van de 154 miljoen kilo ingezamelde spullen hergebruikt en behoort 46 procent van de medewerkers tot de kwetsbare groepen op de arbeidsmarkt (onder wie mensen zonder werk en mensen die op zoek zijn naar veiligheid).
Kringloopwinkels hebben hiermee een stevige positie in het retaillandschap. Andere retailers kunnen hier lessen uit trekken.
Maak winkelen weer leuk
Voor het kopen van producten hebben klanten veel keuze, zowel online als offline. Klanten moeten echt verleid worden om hun kostbare tijd en geld te besteden in een fysieke winkel. Volgens Eline Westervaarder, manager marketing & communicatie bij de regionale kringloopketen Stichting Kringloop Zwolle en Noggus&Noggus, slagen kringloopwinkels daar goed in: "Het bezoek aan een kringloopwinkel is een uitje. Je bent een middagje onderweg, bent niet te veel geld kwijt en komt altijd met iets leuks en verrassends thuis. Verder is er een soort fear of missing out: als je dat leuke meubeltje nu niet koopt, is het weg."
Elles Kempers, directeur van kringloopwarenhuis Het Goed, vult aan: "Het assortiment is iedere dag en zelfs ieder moment weer anders. Onze frisse warenhuizen worden continu aangevuld, het aanbod is daarom altijd verrassend. We zijn een ontmoetingsplek, klanten komen om gezellig rond te snuffelen en shoppen met een goed gevoel: voordelig, sociaal én duurzaam."
Retailers kunnen er op verschillende manieren voor zorgen dat het bezoeken van de winkel geen 'verplicht nummer' is, maar aantrekkelijk wordt voor klanten. Denk aan snel wisselende assortimenten zoals Zara en Action dat doen. Of richt je op een niche in de markt, zoals Barefoot & More in Arnhem waar schoenen worden verkocht die het blootvoets lopen nabootsen. Ook kan van de winkel meer dan een verkooppunt worden gemaakt, bijvoorbeeld door het toevoegen van horeca of het organiseren van events en lezingen.
Maak duurzaamheid onderdeel van de winkel
Voor kringloopwinkels staat de missie op gebied van circulariteit en inclusiviteit centraal. Kempers: "We willen zoveel mogelijk impact maken door spullen een tweede leven te geven en mensen passend werk te bieden. Dankzij onze klanten geven we invulling aan onze missie."
Voor een retailer is zijn winkel vooral een verdienmodel en niet zozeer een middel om een missie te realiseren. Niettemin zijn er mogelijkheden om 'duurzaamheid' onderdeel van dit verdienmodel te maken. Zo ziet Cor Molenaar, emeritus professor marketing, kansen voor een modewinkel. "Laat je klant een artikel terugbrengen dat hij bij jou gekocht heeft in ruil voor een tegoedbon waarvoor hij weer iets nieuws koopt. Verkoop het ingeleverde item als 'pre-owned'. Op die manier biedt je verschillende prijsniveaus, wisselende assortimenten en verrassing, waarmee je nieuwe klanten aantrekt en lever je een bijdrage aan duurzaamheid."
Het innemen, sorteren en verwerken van gebruikte kleding is arbeidsintensief. Samenwerking met een kringloopwinkel is een optie. Zo hebben Zeeman en Het Goed een gezamenlijk circulair initiatief genaamd 'Re-use'. Klanten kunnen gebruikte kleding en huishoudtextiel inleveren bij Zeeman. Het Goed zorgt voor sortering van het ingezamelde textiel in sorteercentra. Voor verkoop geschikte items worden door Zeeman verkocht met een 'Reuse-label'. Kempers: "Deze samenwerking bevalt beide partijen goed en is een voorbeeld voor andere retailers."
Ook buiten de modesector zijn er mogelijkheden om de levensduur van producten te verlengen. Denk bijvoorbeeld aan het innemen en repareren van consumentenelektronica en deze met een ander label weer verkopen. Coolblue doet dit met het label 'tweedekans'.
Van winkel naar samenwerkingsverband
Een kringloopwinkel is veel meer dan een winkel. Het is een onderdeel van een ecosysteem waarin met veel verschillende partners wordt samengewerkt, waaronder gemeenten, afvalbedrijven, scholen, zorginstellingen en goededoelenorganisaties.
Westervaarder: "Zo'n 65 procent van wat we innemen wordt duurzaam gerecycled binnen ons eigen circulaire ambachtsnetwerk. Zo wordt kaarsvet weer omgesmolten tot nieuwe kaarsen bij een zorginstelling. Collega's uit het sociale domein zorgen op ons textielsorteercentrum ervoor dat onverkoopbaar wit textiel gesorteerd wordt zodat nieuwe garens gemaakt kunnen worden."
Ze geeft nog een ander voorbeeld om te onderstrepen dat samenwerking essentieel is: "Wij hebben een winkel in de binnenstad van Zwolle, gevuld met spullen uit de kringloop, waar elke dag leerlingen van 10 verschillende scholen onder begeleiding levensecht leren."
Bron: JV Insights, mede op basis van interviews
Veel retailers kunnen op gebied van samenwerking wel een tandje bijschakelen. Kempers ziet in de retailsector wel (verticale) samenwerking in de keten, maar weinig (horizontale) samenwerking tussen retailers onderling. Kringloopwinkels geven hier het goede voorbeeld.
Zo werd in april dit jaar 'De Grootste Kledingruil Ooit' gehouden waaraan veel leden van de Branchevereniging Kringloop Nederland deelnamen. Klanten konden op die dag herbruikbare kleding ruilen bij de ruim 100 deelnemende kringloopwinkels. "Levensduurverlenging is essentieel voor ons allemaal. Kringloopwinkels hebben hierin een belangrijke rol. Door met elkaar samen te werken maken we de tweedehands beweging groter", aldus Kempers.
Molenaar ziet kansen voor samenwerking in winkelgebieden op gebied van duurzaamheid en circulariteit. In zijn visie zijn winkelgebieden concurrenten van elkaar en moeten zij zich meer langs bepaalde thema's ontwikkelen om concurrerend en aantrekkelijk te worden. 'Tweedehands' zou zo'n concept kunnen zijn. "Maak een straat met gespecialiseerde winkels in bijvoorbeeld kleding, schoenen en accessoires. Die winkels verkopen allemaal naast een nieuw assortiment ook tweedehands. Dat is vooral voor vrouwen een aantrekkelijk winkelgebied waarmee je verschillende doelgroepen kunt aantrekken en je kunt onderscheiden van andere winkelgebieden", betoogt Molenaar.
Dit stelt wel eisen aan retailers en vastgoedeigenaren die samen vanuit het thema 'tweedehands' een winkelgebied moeten ontwerpen en invullen. Ook de gemeente moet helpen, bijvoorbeeld door het winkelgebied een plek te geven in de citymarketing. Molenaar waarschuwt: "Op gebied van samenwerking is er wel wat ruimte voor verbetering, om het diplomatiek te zeggen."
