Esme de Smit begon 16 jaar geleden Swan Market, een markt in Rotterdam waar ontwerpers van kleding, lederwaren, sieraden en interieuraccessoires hun waren konden aanbieden. Ze richtte zich vooral kleine ondernemers die dit als een bijverdienste zagen en een groter publiek wilden bereiken.
Inmiddels is Swan Market, dat De Smit samen met haar echtgenoot runt, uitgegroeid tot een bedrijf dat in 10 steden 30 markten per jaar organiseert in Nederland en België. Ook zijn er naast de markten 8 winkels onder dezelfde naam geopend in Rotterdam (2), Den Haag, Utrecht, Delft, Leiden, Breda en Haarlem.
De Zwaanshals
De naam Swan Market bedacht De Smit toen ze haar eerste markt in de Zwaanshals-buurt in Rotterdam-Noord organiseerde. Het idee kwam 16 jaar geleden voort uit de contacten in de modewereld die ze had via door haar georganiseerde stocksales en haar toenmalige kledingzaak Shppr.
Onder de naam Mode Marché begon ze met die stocksales, vertelt De Smit. "Dat was overstock van ontwerpers waaronder bekende namen als Mada van Gaans, Jeroen van Tuyl, Iris van Herpen en Vlieger &...
Esme de Smit begon 16 jaar geleden Swan Market, een markt in Rotterdam waar ontwerpers van kleding, lederwaren, sieraden en interieuraccessoires hun waren konden aanbieden. Ze richtte zich vooral kleine ondernemers die dit als een bijverdienste zagen en een groter publiek wilden bereiken.
Inmiddels is Swan Market, dat De Smit samen met haar echtgenoot runt, uitgegroeid tot een bedrijf dat in 10 steden 30 markten per jaar organiseert in Nederland en België. Ook zijn er naast de markten 8 winkels onder dezelfde naam geopend in Rotterdam (2), Den Haag, Utrecht, Delft, Leiden, Breda en Haarlem.
De Zwaanshals
De naam Swan Market bedacht De Smit toen ze haar eerste markt in de Zwaanshals-buurt in Rotterdam-Noord organiseerde. Het idee kwam 16 jaar geleden voort uit de contacten in de modewereld die ze had via door haar georganiseerde stocksales en haar toenmalige kledingzaak Shppr.
Onder de naam Mode Marché begon ze met die stocksales, vertelt De Smit. "Dat was overstock van ontwerpers waaronder bekende namen als Mada van Gaans, Jeroen van Tuyl, Iris van Herpen en Vlieger & Vandam. Die stocksales organiseerde ik op locaties die daarbij pasten, waaronder kunstinstellingen als het Nieuwe Instituut en Boijmans Van Beuningen."
Lokale ondernemers
Een gebiedsmanager uit Rotterdam-Noord vroeg haar toen of ze iets dergelijks ook in zijn wijk kon opzetten om daar meer ondernemers en publiek naartoe te trekken. "Dat moest dan op een buitenlocatie plaatsvinden, maar daar was onze stocksale niet geschikt voor. Al die ontwerpers wilden niet met hun high-end fashion aan een rekje ergens buiten staan. In plaats daarvan bedacht ik toen het concept voor Swan Market", zegt De Smit.

De gedachte achter Swan Market is dat lokale ondernemers in kraampjes hun zelf ontworpen of gemaakte producten kunnen verkopen op een markt. Dat kan kleding zijn, maar ook handtassen, sieraden of allerlei interieuraccessoires.
Veel laagdrempeliger dan high-end fashion dus, vertelt De Smit. "In mijn modezaak verkocht ik ook al accessoires van lokale ontwerpers. Dus ik had al veel contacten met designers. We begonnen Swan Market met 60 deelnemers en 600 bezoekers en dat groeide al snel verder."
Andere steden
Swan Market werd al snel zo'n succes dat door de toeloop van bezoekers het verkeer zelfs vastliep in Rotterdam-Noord. De markt verhuisde vervolgens naar het Museumpark. "Tijdens onze hoogtijdagen hadden we meer dan 200 ondernemers en 8.000 bezoekers op een dag. Er was een bar en een grote tent met optredende artiesten, tangovoorstellingen en een samenwerking met het Songbird Festival waar singer-songwriters optraden."
De markten gingen maandelijks plaatsvinden en Swan Market werd ook actief in andere steden. Nu zijn er 30 events per jaar in 10 verschillende steden. Smit: "Wel hebben we in de loop der jaren het concept iets aangepast om de kosten beheersbaar te maken. We zitten momenteel op gemiddeld 2.500 bezoekers per event."
Breder publiek
Ook het concept van de winkels werd iets aangepast. Deelnemende ondernemers, maar ook De Smit zelf, kopen nu ook bij het aanbod passende artikelen in bij groothandels. "Met conceptstores die alleen producten verkopen van creatieve ondernemers trek je een bepaald publiek dat speciaal daarvoor komt. Nu is ongeveer 30 procent van het winkelassortiment ingekocht bij de groothandel om daarmee een wat breder publiek te trekken. Bijvoorbeeld vloerkleedjes van Doing Goods of tegeltjes van Kolony."

Die combinatie vormt de kracht van Swan Market, net als de wisselwerking tussen de markten en de winkels, volgens De Smit. "De markten zijn echte familie-evenementen want voor kinderen is er ook altijd wel iets te doen, maar net als met de winkels richten we ons met name op vrouwen. Mannen komen ook wel mee maar die lopen vooral achter hun vrouwen aan of gaan op het terras iets drinken. Gezinnen en stelletjes zien we veel. In de winkels zijn de klanten vooral vrouwen, of mannen die op pad zijn gestuurd om een cadeau te kopen. En toeristen."
Aanbod verversen
Per winkel zijn er ongeveer 40 deelnemende ondernemers. Die hebben daar hun eigen tafel, kast of vitrine. Iedereen houdt daar zijn eigen aanbod bij. Er komen ook regelmatig nieuwe deelnemers bij als anderen weggaan. Zo ververst het aanbod zich en blijft het up-to-date met nieuwe ontwikkelingen waar De Smit op in wil kunnen spelen.
Van de ondernemers krijgt ze een percentage van de omzet en iedere deelnemer moet 2 dagen per maand in de winkel aanwezig zijn. Daardoor heeft ze nu zo goed als geen personeel in de Swan Market-winkels. "We hebben 2 medewerkers in vaste dienst die voor de markten werken en deels voor de winkels. En 10 medewerkers die winkeldiensten draaien voor deelnemers die niet zelf willen werken in de winkels of daar geen tijd voor hebben. Zij betalen dan dat winkelpersoneel. Dat maakt het concept rendabel."
Bijsturen en doorgroeien
Wat zijn haar ambities met Swan Market? De afgelopen jaren moest ze het concept en de activiteiten regelmatig bijsturen. Ook dat hoort erbij, vindt ze. "Er was een periode dat we eraan dachten om te stoppen met de markten of om die af te schalen. Het ging toen wat minder met Swan Market en er kwamen steeds meer vergelijkbare evenementen."

Het aanbod van creatieve producten en ondernemers nam eveneens af, maar toen het economisch wat minder ging leefde dat juist weer op, constateert De Smit. "Nu willen creatieven weer meer op markten staan, dus blijven we die voortzetten. En zo krijgen we ook weer aanwas voor de winkels. Daarmee willen wel doorgroeien naar 20 vestigingen en dan eventueel kijken naar franchise-constructies."
Ze krijgen ook verzoeken om naar andere delen van Nederland te komen met de markten en de winkels, zegt De Smit. "Maar ik run de winkels samen met een parttimer en voor de markten heb ik iemand in dienst die ze op de dagen dat die plaatsvinden runt en het personeel daarvoor regelt. En mijn man doet alle financiële zaken. Dus ons bedrijf is best wel klein en als we verder weg in Nederland ergens willen beginnen, wordt de afstand vanuit Rotterdam simpelweg te groot voor mij."
Zelfstandig verder
De Swan Market-website ligt minder in haar focus. Te weinig verstand van. Daarom is die uitbesteed aan een bedrijf dat daar ook een aandeel in heeft gekregen. De Smit: "Zij hebben daar meer kaas van gegeten dan wij. Zij helpen ook deelnemers aan onze markten met hun eigen webshop en om die beter zichtbaar te maken via Google. Dat zien wij niet als concurrentie."

In de winkels mogen ondernemers ook gewoon hun visitekaartjes naast hun producten leggen met hun eigen webshop daarop. Van de verkoop via die webshops krijg De Smit geen percentage. "Mijn doel is om iedereen zoveel mogelijk omzet te bezorgen. Het liefst natuurlijk in onze winkels, maar als ze daarnaast omzet kunnen draaien en daardoor groeien, vind ik dat ook prima want dan kunnen ze weer in meer winkels bij ons meedoen."
Of die ondernemers gaan uiteindelijk zelfstandig verder. Maar no hard feelings dan, zegt De Smit. "Er zijn inmiddels zo'n 30, 40 ondernemers zelfstandig verder gegaan. Zij konden van hun bijverdienste hun beroep maken. De ontwerpster van Uchu Reminders kwam ooit met 2 tasjes sieraden bij ons binnen en is nu zelfstandig ondernemer en verkoopt sieraden in 70 winkels. Ook de mannen van Old Scuola begonnen op onze markten met een houtoven pizza's te bakken. Nu hebben ze 3 restaurants in Rotterdam."