Van de consumenten in grensgemeenten reist 72 procent minimaal 1 keer per maand af naar België of Duitsland voor aankopen, tegenover bijna 20 procent landelijk. Dat blijkt uit onderzoek van Kieskompas en Panteia, in opdracht van MKB-Nederland, VNO-NCW en betrokken brancheorganisaties, waaronder Vakcentrum.
Daarbij beperkt de impact zich niet tot de grensstreek, maar raken de grenseffecten ook winkeliers verder landinwaarts.
Brandstof als aanjager
Volgens het onderzoek noemt 88 procent van de grensoverschrijdende kopers lagere prijzen als reden om over de grens te winkelen. In grensgemeenten is dat 94 procent. Brandstof speelt daarbij een belangrijke rol. Van de consumenten die vaker over de grens kopen dan 3 jaar geleden, zegt 72 procent daar vaker brandstof te kopen. Een grensbezoek voor bijvoorbeeld brandstof kan volgens het onderzoek bovendien worden gecombineerd met boodschappen en andere aankopen.
In grensgemeenten geeft 67 procent van deze consumenten maandelijks meer dan 100 euro uit over de grens. Ruim de helft zegt er vaker te shoppen dan 3 jaar geleden. Tegelijkertijd geeft twee derde van de kopers over de grens aan weer vaker in Nederland te gaan kopen als de prijsverschillen kleiner worden.
Zorgen om de ‘tweede linie’
Van de ondervraagde ondernemers geeft 80 procent aan dat ze omzetverlies ervaren door het grenseffect. In de grensstreek schat de helft het verlies op meer dan 10 procent.
Uit de data-analyse van Panteia blijkt bovendien dat de winstmarges in verschillende onderzochte sectoren in grensregio's regelmatig lager liggen dan bij bedrijven verder dan 50 kilometer van de grens. Dat is het duidelijkst zichtbaar bij supermarkten; ook bij slijterijen en tankstations liggen de marges in verschillende jaren lager.
Het effect blijft niet beperkt tot de grensstreek. Ook 32 procent van de ondernemers verder van de grens ervaart in sterke of zeer sterke mate dat Nederlandse klanten voor aankopen uitwijken naar België of Duitsland. Ondernemers sloegen hier begin dit jaar al alarm over. Het onderzoek waarschuwt voor het ontstaan van een 'tweede linie': gemeenten waar winkeliers wel klandizie verliezen, maar er geen buitenlandse bezoekers voor terugkrijgen.
Bedreiging voor de leefbaarheid
MKB-Nederland en VNO-NCW grijpen de resultaten aan om het kabinet op te roepen accijnzen, btw en verbruiksbelastingen voorlopig niet verder te verhogen en grenseffecten structureel mee te wegen in het belastingbeleid.
Reacties 0