Op 26 september viert Roland Kahn een bijzondere mijlpaal: exact een halve eeuw ondernemerschap. De retailveteraan blikt in gesprek met RetailTrends terug op zijn rijke carrière. Hij vertelt hoe zijn huidige rol als 'consigliere' hem bevalt, welke lessen hij heeft geleerd en waarom de fysieke winkelstraat volgens hem belangrijk blijft.
Het avontuur begon in 1976 op nummer 101 aan de Amsterdamse Nieuwendijk, waar Kahn zijn eerste damesmodeboetiek Privé opende. Ruim 1.000 gulden omzet draaide hij die eerste dag. Het bleek de kraamkamer van een imperium dat later uitgroeide tot bekende ketens als CoolCat, MS Mode, America Today en Sapph.
Nu de vlag uithangt voor 50 jaar in het vak, is het moment daar om de balans op te maken. Waar staat de befaamde retailondernemer vandaag de dag, hoe kijkt hij terug op de hoogte- en dieptepunten en wat heeft een halve eeuw ondernemen hem geleerd?
Een halve eeuw ondernemen, hoe kijk je daar op terug?
"Het is voorbij geschoten. Als ik er nu op terugkijk, is het een fantastische reis geweest. Het waren heel veel hoogtepunten, een aantal dieptepunten en heel veel...
Op 26 september viert Roland Kahn een bijzondere mijlpaal: exact een halve eeuw ondernemerschap. De retailveteraan blikt in gesprek met RetailTrends terug op zijn rijke carrière. Hij vertelt hoe zijn huidige rol als 'consigliere' hem bevalt, welke lessen hij heeft geleerd en waarom de fysieke winkelstraat volgens hem belangrijk blijft.
Het avontuur begon in 1976 op nummer 101 aan de Amsterdamse Nieuwendijk, waar Kahn zijn eerste damesmodeboetiek Privé opende. Ruim 1.000 gulden omzet draaide hij die eerste dag. Het bleek de kraamkamer van een imperium dat later uitgroeide tot bekende ketens als CoolCat, MS Mode, America Today en Sapph.
Nu de vlag uithangt voor 50 jaar in het vak, is het moment daar om de balans op te maken. Waar staat de befaamde retailondernemer vandaag de dag, hoe kijkt hij terug op de hoogte- en dieptepunten en wat heeft een halve eeuw ondernemen hem geleerd?
Een halve eeuw ondernemen, hoe kijk je daar op terug?
"Het is voorbij geschoten. Als ik er nu op terugkijk, is het een fantastische reis geweest. Het waren heel veel hoogtepunten, een aantal dieptepunten en heel veel leermomenten. Ik heb met veel fantastisch mooie mensen mogen samenwerken en heb heel veel enthousiaste klanten meegemaakt. Ik krijg nog steeds leuke berichten van mensen die zeggen: wat was het een mooi, écht inclusief bedrijf. Inclusiviteit is iets wat van binnen zit. Gewoon, dat je alle mensen op dezelfde manier behandelt en van iedereen kan houden. Dat was echt het geval in ons bedrijf. Heel veel jonge mensen kregen heel veel verantwoordelijkheid. Daar kijk ik met heel veel plezier op terug."
Welke beslissing is achteraf de beste gebleken voor je imperium? Kun je überhaupt één beslissing aanwijzen?
"Het zijn natuurlijk heel veel kleine beslissingen samen. Het feit dat wij CoolCat hard konden laten groeien, kwam doordat klanten bereid waren om bij ons te kopen. Wij waren altijd heel erg klantgericht. Ook onze medewerkers behandelden we als interne klanten. Want als je zorgt dat je medewerkers blij zijn, zorgen je medewerkers dat je klanten blij zijn. Dus ik denk dat dat eigenlijk wel de kern was van ons succes: dat we een echt mensenbedrijf waren met heel veel gemotiveerde, positieve mensen.
Ik ben heel trots op het feit dat ik heel veel ondernemers heb voortgebracht en heel veel kennis heb mogen delen. En vooral ook dat ik 2 zoons heb opgeleid die nu al 6 jaar leiding geven aan onze bedrijven. Daardoor hoefden we het niet te verkopen, maar konden we gewoon doorgaan."
'Als je zorgt dat je medewerkers blij zijn, zorgen je medewerkers dat je klanten blij zijn.'
6 jaar geleden gaf je aan dat je de rol van consigliere hebt aangenomen. Is het gelukt om de leiding écht los te laten?
"Mijn favoriete film is The Godfather. Daarin neemt Michael Corleone de rol van Godfather over van zijn vader, die op zijn beurt consigliere wordt: de adviseur van de Godfather, een functie zonder officiële status. Zo ben ik nu de adviseur van mijn zoons. Wat veel mensen doen, is aftreden om vervolgens voorzitter van de raad van commissarissen te worden en toch stiekem de macht te behouden. Maar ik heb dus, behalve dat ik aandeelhouder ben, geen officiële macht meer in het bedrijf. Wel ben ik nog heel nauw betrokken.
Het eerste jaar was heel lastig en had ik wel afkickverschijnselen, maar nu geeft het een enorme vrijheid. Ik run zelf nog ons Amerikaanse vastgoed en ben 3 dagen per week op de zaak te vinden, maar de dagelijkse leiding ligt volledig bij mijn zoons.
Ik ben wel nog steeds aan het ondernemen. Ik doe nu bijvoorbeeld heel veel dingen voor charity, draag kennis over, houd spreekbeurten. Daarnaast ontvang ik ondernemers die een kopje koffie komen drinken en een bijdrage leveren aan onze stichting. Dus ik ben nog zeer actief. Verder heb ik natuurlijk ook een heel actieve vrouw, die een heel goede onderneemster is en investeerder, en een kindje van 4. Dus mijn leven staat volop in de zonneschijn."
Je hebt gigantische successen gevierd, maar kende ook moeilijke periodes met CoolCat. Wat is de belangrijkste les die je daaruit hebt geleerd?
"Dat ik waarschijnlijk veel eerder de verantwoordelijkheid van CoolCat had moeten overdragen. Het was een lastige formule die te veel aan mij gebonden bleef. Mijn grote les daaruit is: goed delegeren. Dat doen mijn zoons nu veel beter dan ik destijds."

Beeld: Dik Nicolai
Wat zijn de grootste veranderingen die je de afgelopen 50 jaar hebt gezien in de retail?
"De grootste verandering is dat het centrum, de winkelstraat, door allerlei omstandigheden steeds minder aantrekkelijk werd. Mensen moesten in Amsterdam 8 euro gaan betalen om te parkeren. Daardoor werd het voor een wat socialer publiek steeds moeilijker om naar de binnenstad te komen. De steden werden geregeerd door socialisten, maar ingericht voor kapitalisten. Dus de bereikbaarheid werd steeds lastiger, evenals de veiligheid op straat.
Daarnaast kwam dat hele online. Ik kon me niet voorstellen dat mensen 2 jurken in een doosje lieten versturen en ze dan vaak toch weer alle 2 terugsturen. Te asociaal voor woorden in mijn optiek. Als we met z'n allen werken aan een groenere maatschappij, is dit natuurlijk allesbehalve economisch vriendelijk en energievriendelijk. Daar verbaas ik me nog steeds over. En dan zijn er nog de enorme bijkomende kosten van het versturen van die pakketjes. Probeer maar eens online echt geld te verdienen.
Kijk naar een merk als Balr. Dat houdt het 7 jaar vol en dan is het er al niet meer. Wij zijn onder meer nog eigenaar van MS Mode. Nou, dat bedrijf is bij wijze van spreken ouder dan ik ben en dat draait nog steeds goed. Het is heel moeilijk om continu actueel te blijven bij je doelgroep. Je moet altijd scherp zijn op wat je klanten willen en iedere dag opnieuw iets toevoegen aan het leven van je klant. Dat is de kunst van succes."
'De steden werden geregeerd door socialisten, maar ingericht voor kapitalisten.'
Wat is in al die decennia juist níét veranderd in retail?
"De toewijding van het winkelpersoneel. Er werken nog steeds fantastische winkelmedewerkers waar ik heel trots op ben. Met America Today en MS Mode hebben we 2 heel klantgerichte bedrijven die ook deze moeilijke fase te boven zullen komen. De échte kracht van de fysieke winkel ligt in het menselijke contact. Dat aspect wordt zwaar onderschat."
Is er na al die tijd iets wat je zelf nog wil leren?
"Ik verdiep me nu heel erg in artificial intelligence, dat is hartstikke boeiend. Je kunt er elke denkbare vraag aan stellen. Het vooruitzien van onze overheid is echter erg beperkt en daar maak ik me wel zorgen over voor de BV Nederland. Artificial intelligence zelf hoeven we niet aan te pakken, maar ik heb helemaal niet het gevoel dat we het onderwijs goed inrichten op deze nieuwe tijd.
Het onderwijs en bedrijven moeten zich niet slechts focussen op het verzamelen van feiten en informatie. Dat kan de computer namelijk veel beter dan wij als mens. Wel moeten we medewerkers en leerlingen op scholen weer soft skills aanleren. Hoe ga je met elkaar om? Hoe geef je leiding? Hoe ontwikkel je creativiteit? Ik denk dat daar een enorme kans ligt."

Beeld: Merlijn Doomernik
Welk advies zou je een jonge starter meegeven die ook 50 jaar in het vak mee wil?
"Kijk goed naar je eigen persoonlijkheid. Kijk goed hoe je vanuit je eigen 'ik' iets kan toevoegen aan de wereld van consumenten en klanten, en ga ervoor. Ik denk dat er nog net zoveel, zo niet meer kansen zijn dan in mijn tijd. Misschien niet op retail, maar wel op het gebied van informatie en communicatie. Ik denk dat mensen een enorme behoefte hebben aan steun, hulp en veiligheid. Er ontstaan voor het ondernemerschap een heleboel nieuwe taken die zich veel meer afspelen op het gebied van het welzijn van mensen."
Hoe gaat je jubileumfeest er eigenlijk uitzien?
"We organiseren op zaterdag 26 september een event op Nyenrode met een aantal sprekers over ondernemerschap en menselijkheid, waaronder Cor van Zadelhoff, Edwin van der Sar, Yolanthe Cabau en Bas Smit. We organiseren dit evenement samen met de studenten van Nyenrode. Ik heb daar zelf 17 jaar lang lesgegeven en er een Lifetime Achievement Award ontvangen. Dat we dit event daar kunnen organiseren vervult me enorm van trots.
's Avonds is er een groot feest in het Koetshuis. Met dit jubileum hopen we natuurlijk heel veel giften op te halen voor het goede doel. Ons doel is om voor 4 stichtingen elk 50.000 euro op te halen."
Droom je stiekem nog van een nieuw retailavontuur? Of vind je het wel mooi geweest?
"We hadden heel even de droom om de CoolCat-winkels opnieuw op te zetten, samen met een voormalig area manager. Toen wisten mijn zoons niet hoe snel ze CoolCat moesten verkopen. Ze dachten waarschijnlijk: 'Gaat die oude gek na zijn 70e nog winkels openen?' Dus nee, dat zit er niet meer in.
Mijn zoons ondernemen nu veel breder. Retail is nu een klein stukje van de totale koek van Cool Investments. Ik adviseer en ik run het vastgoed in Amerika, dus ik ben nog steeds 3 dagen in de week actief op de zaak. Maar er komen geen nieuwe retailavonturen meer – maar misschien wel investeringen in nieuwe retailers."