In zijn boek The Choice Factory combineert Richard Shotton gedragswetenschap en hapklare marketingideeën, met als doel: meer verkopen. In deze artikelreeks zoomen we telkens in op een bepaald type gedrag. De fundamental attribution error staat centraal in dit zesde en afsluitende deel. Denk jij dat je karakter je gedrag bepaalt? Fout. Je context doet dat.
Veertig katholieke priesters in opleiding werkten in 1974 mee aan een experiment dat wereldberoemd zou worden. De psychologen John Darley en Daniel Batson van Princeton University vroegen naar hun drijfveren: anderen helpen of zichzelf redden. Vervolgens werden ze doorgestuurd naar een ander vertrek waar een nader gesprek zou plaatsvinden. Tegen een derde werd gezegd dat ze zich moeten haasten, omdat ze al te laat waren. Nog eens een derde hoorde dat men in de andere kamer zat te wachten. De onderzoekers vertelden de laatste groep: ‘Je hebt nog tijd hoor, maar ga maar alvast.’
Op weg naar het andere vertrek liepen alle priesters langs een man die hoestend en proestend ineengezakt op de grond zat. Slechts veertig procent van de deelnemers stopte en vroeg de man – een acteur...